Archive | Art education RSS feed for this section

Lekker kijken

3 mrt

lekkerkijken_3032017-001

Om zijn Aziatische cursisten beter naar architectuur te laten kijken, pakte Alain de Botton hun camera’s af en vroeg ze te tekenen wat ze zagen. Goed kijken is een hele kunst en is een mooie manier om elkaar beter te leren kennen, oordeel uit te stellen en verschillende perspectieven te ontdekken. Ik ben er van overtuigd dat als je iets nagetekend hebt het object een diepere en blijvendere indruk maakt.

Deze week begon op HKU het vak Creative Industry en hier gaan eerstejaars Kunst en Economie studenten op onderzoek in de creatieve industrie. Ze maken een magazine waarin ze hun onderzoek naar de creatie, productie, distributie en consumptie van het object verwoorden en verbeelden. En als opwarmingsoefening kozen de teams een product dat ze niet kenden om het vervolgens stap voor stap te onderzoeken. Als docenten hadden we allemaal een aantal objecten meegenomen die varieerden van nephuid op een spons om te leren hechten tot een boterkruller. Je kunt je voorstellen dat wij, als docenten,  al enorme voorpret hadden toen we de objecten met elkaar deelden. Want wie weet bijvoorbeeld wat dit is:

watisdit

 

Wil je het zelf een keer proberen met je klas of collega’s?

Dit heb je nodig.

Materiaal: Mystery object
2x vel papier A3 stapeltje A4 papier stiften

En dit doe je. Stap voor stap.

Stap 1

5 minuten – individueel

Zet het object op tafel.
Wat zie je?
Neem 5 volle minuten om te kijken. Als je uitgekeken bent, probeer dan toch nog iets te zien wat je nog niet gezien had: registreer (met je ogen) de details.

Stap 2

5 minuten – individueel + bespreek in groep

Haal het object weg.
Teken het, zoals je je het object herinnert.

Stap 3

10 minuten – individueel + bespreek in groep

Laat het object een rondje gaan: voel, ruik, luister, beweeg…
wat valt je op?

Stap 4

10 minuten – groep

Leg het vel papier op de tafel en zet het object er op. Schrijf samen woorden op het papier, om het object heen.

Stap 5

5 minuten – individueel + bespreek in groep

Stel dat het object kan praten:
Welke vragen zou je stellen aan het object? Verzin elk 10 vragen.

 

Stap 6

10 minuten – groep

Stel als groep een lijst samen met (minstens) 25 vragen aan het object. Schrijf op whiteboard of papier.

Kies de meest belangrijke en de meest originele vraag. Onderstreep deze.

Stap 7

10 minuten – groep

Bedenk (minstens) 10 manieren waarop je het object kunt gebruiken.

Stap 8

15 minuten – groep

Leg een nieuw vel papier op tafel en zet het object er weer op.

Laat het object zichzelf voorstellen: Bijvoorbeeld,
Wat is de naam?
Waar is het object geboren?

Hoe oud is het object?
Wat doet het object in zijn dagelijks leven? Hoe ziet z’n carrière eruit?
Wat is de levensverwachting?
….

Schrijf dit op het papier om het object en neem een foto van boven af.

Wil je weten wat het bovenstaande product is?

Klik dan hier.

 

Met liefde gemaakt.

28 dec

schermafbeelding-2016-12-28-om-16-16-57

Waarschijnlijk had je andere prioriteiten tweede Kerstdag. Ik heb er een heuse NTR marathon van gemaakt. Alle afleveringen van Tuinen van Verwondering achter elkaar. Ik was met Kerst in Nieuw Zeeland, Brazilië, Frankrijk, Noorwegen, Italië en 100 kilometer boven New York. Met Ernst Veen. Veen heeft zichzelf een geweldig pensioen gegeven en ging met een regisseur, cameraman en geluidsman op bezoek in de ’tuinen’ van de rijkste der aarde. Ik wil de hele serie zeker nog een keer op het grote scherm zien. De registratie van de kunstwerken zijn kunstwerken op zich. Ook de muziek bij  de prachtige beelden is van topkwaliteit.

In de ’tuin’ van de Nieuw Zeelander Gibbs zijn zelfs de dieren gekozen op hun uiterlijk. Of dat te ver gaat? Oordeel zelf. Hier. Gratis.

Ik kon het niet laten om het beeld even stil te zetten en deze met je te delen.

schermafbeelding-2016-12-26-om-12-43-02

Het landgoed van Gibbs is trouwens 1 dag per maand open voor het publiek. Vol tot april 2017. Reserveren doe je hier. Gratis.

schermafbeelding-2016-12-28-om-15-57-59

Eigenlijk wilde ik vandaag iets anders delen. Een zinnetje maar. Uit de documentaire over ontwerpster Eileen Gray;

“De waarde van iets is afhankelijk van de liefde waarmee het gemaakt is.”

schermafbeelding-2016-12-28-om-12-43-21

De documentaire is dit jaar nog te zien. Hier. Gratis.

Ook deze post is weer met liefde gemaakt. Gratis.

Maar voor wie eigenlijk?

 

Laat je verwonderen

26 dec

Schermafbeelding 2016-12-26 om 12.13.18.png

In de zesdelige televisieserie ‘Tuinen van Verwondering’ staan kunst en natuur centraal. Ernst Veen, oud-directeur van De Nieuwe Kerk en De Hermitage in Amsterdam, neemt je mee naar de mooiste beeldentuinen ter wereld. In onder andere Zuid-Frankrijk, Italië, Noorwegen en Brazilië hoort hij de verhalen achter de kunstwerken. Elke donderdag van 3 november t/m 8 december om 21.20 uur op NPO 2.

Heeft iemand deze serie gezien? Ik heb een aflevering gezien en vond het zeer de moeite waard. Ik kwam er achter dat Veen geen kunsthistoricus is en misschien daarom echt verwonderd is. Soms heeft hij gewoon geen woorden voor zijn verwondering  en dat is misschien wel mooier dan een uitvoerig betoog over het maakproces of de motivatie van de maker. Hij laat de kijker zelf kijken, verwonderen. Met een kinderlijk enthousiasme en de stem van Sinterklaas. Als dat geen mooi Kerstkado is.

Dus hierbij de link naar de Tuinen van Verwondering.

Laat je verwonderen. 35 minuten per aflevering.

http://www.ntr.nl/Tuinen-van-Verwondering/222

En/of beluister het radio interview met Veen hier.

 

Entrance through the gift shop.

23 dec

Kennen jullie de film Exit through the gift shop?

Nee?

Ja?

Goed he.

Ik moest aan de titel denken omdat ik van de week met mijn vriend Robbert in het Dordrechts Museum was en we een kunst educatie experiment uitvoerden. Noem het een leerverrassing. We hadden het allebei nog nooit gedaan. Waarom? Omdat ik weinig tot geen kennis heb van de collectie van het museum en ik nieuwsgierig ben hoe ik deze spelenderwijs kan vergroten.

Hoe werkt het?

Je begint in de gift shop en kiest daar allebei twee of drie ansichtkaarten. Gewoon op je gevoel. Omdat je het mooi vindt, of lelijk. Omdat je nieuwsgierig bent of er juist iets over te vertellen hebt. Je laat de kaarten nog niet aan elkaar zien en gaat naar Art en Dining voor een kop koffie. Vervolgens leg je een voor een een kaart op tafel en vertel je waarom je juist die hebt gekozen. Onze collectie zag er zo uit:

dordrechtsmuseum_robbertjansen

En dat was leuk en leerzaam. Je leert elkaar en kunst beter kennen.

Zo leerde ik het werk van Lourens Alma Tadema kennen. Linksboven op tafel.

Hier wat groter.

almatadema-venantiusfortunatus

Hier meer info over hem. Een Nederlander die via België, Italië uiteindelijk in Londen belandt.

Gisteren kreeg ik via de mail dit werk nog van Robbert. Ik herkende het niet als werk van Alma Tadema en dacht zelfs dat het een combinatie was van fotografie en olieverf en Robbert het zelf had gemaakt. Maar het is een heuse Alma Tadema. “Mooi he” stond er als enige bij zijn mail:

the-women-of-amphissa-1887

Inderdaad prachtig. En wat is het verhaal?

Ik stuurde Robbert net deze:

the_roses_of_heliogabalus

Rozengeur en maneschijn.

Het was fijn om samen met Robbert in het Dordrechts Museum te zijn.

Wie gaat er de volgende keer mee?

 

 

Leerverrassing

21 dec

Tijdens mijn ontwerp onderzoek voor de master kunsteducatie kwam ik tot een belangrijk nieuw inzicht. Tijdens de eerste playtest van mijn prototype vertelde ik de leerlingen van groep 6 van basisschool Het Landje dat ik zelf ook student was, aan het leren en een experiment wilde doen. Ik vroeg ze of ze wisten wat een experiment was en samen besloten we dat dat het proberen van iets nieuws was wat niet kon mislukken. Ik merkte dat dat een hele veilige en uitdagende context bood. Ook voor mezelf. Sterker nog het voelde enorm bevrijdend en uitdagend.

Ik vraag me af wat er met de kwaliteit van onderwijs zou gebeuren als we maar twee ontwerpprincipes zouden toepassen:

  • onderwijs is vrijwillig
  • onderwijs is samen leren. Dus ook de docent.

Ik kwam laatst het woord ‘leerverrassing’ tegen.

Zullen we het woord onderwijs veranderen in leerverrassing?

Wikipedia definieert onderwijs zo:

Het onderwijs is het overbrengen van kennis, vaardigheden en attitudes met vooraf vastgelegde doelen. Daarbij houdt men rekening met een beginsituatie, volgt men een onderwijsstrategie en worden de resultaten geëvalueerd, onder meer door toetsing, zelfevaluatie en peerevaluatie (collegiale toetsing). Onderwijs wordt binnen een door de overheid bepaalde structuur gegeven door personen die daarvoor speciaal zijn opgeleid, zoals onderwijzers, leraren en docenten.

Cor Noltee definieert een leerverrassing  zo….en kan daar wel wat hulp bij gebruiken:

Een leerverrassing is het samen vrijwillig creëren van Kennis (wat je weet x wat je wilt x wat je kan x wat je gedaan hebt) vanuit een gezamenlijke uitdaging.

Nu bepaalt de overheid wie er les mag geven.

Bij een leerverrassing is dat een verrassing.

 

1 + 1 =

20 dec

Gisteren vroeg ik Google het verschil tussen artistiek en creatief vermogen. Het vertaalde antwoord luidt:

‘Artistiek vermogen omvat vaardigheden en talent om kunstwerken te maken: schilderen, tekenen, beeldhouwen, muziek, enz. Creatief vermogen omvat de vaardigheid en talent om je verbeelding te gebruiken om te creëren en op te lossen. Een betere kunstenaar is creatief.’

En wat moet ik met dat laatste zinnetje; een betere kunstenaar is creatief? Omdat hij zijn verbeelding gebruikt? Of omdat hij iets oplost?

Of zit het verschil in het woord kunstwerken? En wat moeten we met kunst die ook zaken oplossen. In hun boek ‘Kunst als therapie’ stellen Alain de Botton en John Armstrong kunst als gereedschap voor die onze vaardigheden en mogelijkheden kan vergroten;

‘…kunst (inclusief design, architectuur en ambachtskunst) is een therapeutisch medium dat ons kan begeleiden, vermanen en troosten waardoor we in staat zijn een betere versie van onszelf te worden.’

Een gereedschap is een verlengstuk van het lichaam. Een glas compenseert de fysieke beperking van het waterdicht zijn van een kommetje van twee handen. Zo zou kunst onze geestelijke en emotionele beperkingen compenseren. Ze benoemen er 7. De functies van kunst:

  1. Herinneren. Kunst kan geliefde dingen vasthouden als ze eenmaal zijn verdwenen.
  2. Hoop. Kunst kan ons hoop bieden die we nodig hebben om een pad door de moeilijkheden van het leven uit te zetten.
  3. Leed. Kunst kan ons leren hoe we met succes kunnen lijden.
  4. Weer in balans komen. Kunst kan ervoor zorgen dat we bepaalde ontbrekende emoties weer voelen, waardoor ons innerlijk weer enigszins in balans komt.
  5. Zelfinzicht. Kunst kan helpen inzicht in jezelf te krijgen en vervolgens aan anderen over te brengen wie je bent. Daarom vinden we het heel belangrijk met welk kunstwerken we ons omringen.
  6. Ontwikkeling. Met kunst kunnen we ons ontwikkelen wanneer we raakvlakken met het vreemde ontdekken.
  7. Waardering. Kunst kan ervoor zorgen dat we een zuiverdere beoordeling maken van wat waardevol is; kunst kan namelijk tegen onze gewoonten in gaan en ons uitnodigen opnieuw te bepalen wat we bewonderen of mooi vinden.

Ik wens jullie een therapeutisch jaar toe vol mooie herinneringen die je in staat stellen je leed te dragen en je weer in balans brengt zodat je jezelf aan het eind van 2017 nog beter kent en met waardering kan terugkijken op het volgende jaar.

Oftewel,

dit jaar + volgend jaar = nog een jaar

schermafbeelding-2016-12-20-om-07-13-43

Het leven is een aaneenschakeling van Wow’s en Huh’s.

13 dec

Schermafbeelding 2016-12-13 om 07.46.39.png

Weet je wat fijn is als je blog nergens anders over gaat dan over je verbeelding van je nieuwsgierigheid je maar twee dingen in de gaten hoeft te  houden; wanneer had je zoiets van “huh?” of “wow!”.

Ik moet denken aan wat Fred van Raaij de Primaire Affectieve Reactie noemt. Als ik die PAR koppel aan Barbara Frederickson’s positieve emoties dan zou ik daarmee alle Wows kunnen verdelen in 10 varianten:

Wow wat leuk! Er gebeurt iets leuks en ik moet gewoon lachen.

Wow wat lief! Mijn hart wordt geroerd binnen de veilige context van een (intieme) relatie.

Wow wat wat inspirerend! Ik word geconfronteerd met echte menselijke/dierlijke/natuurlijke excellentie.

Wow ik hoop…. Ik vrees het ergste maar verlang intens naar beterschap.

Wow wat sereen! Ik leun achterover en zuig alles in me op.

Wow….trots! Ik investeerde tijd en kennis en ben geslaagd.

Wow fascinerend! Ik wil me verder onderdompelen met waar ik nu mee bezig ben.

Wow de dingen gaan naar mijn zin, zelfs beter dan verwacht!

Wow wat vet! Ik word geconfronteerd met iets verpletterend moois of goeds en voel me letterlijk overweldigd door de grootsheid ervan.

Wow bedankt!

Die bewustwording. En dan alleen nog maar even opschrijven. Even.

Ok. Bedankt Cor. En die “huh?” dan?

Als je in een lege treincoupe zit en die ene instappende treinreiziger naast je komt zitten zonder iets te zeggen.

Als een student in een volle collegezaal het antwoord op een andere vraag lijkt te geven.

E.e.a. gepaard gaande met een richting nek bewegende kin. Je hoofd, en misschien zelfs wel je hele bovenlijf, dat naar achteren deinst en er een frons op je voorhoofd ontstaat.

Huh?

Wow!

Ze kunnen elkaar ook snel opvolgen. Zoals ik ervaar bij de werken van Maarten Baas.


<p><a href=”https://vimeo.com/162202417″>The New Forest</a> from <a href=”https://vimeo.com/user16114500″>Maarten Baas</a> on <a href=”https://vimeo.com”>Vimeo</a&gt;.</p>

schermafbeelding-2016-12-13-om-07-47-19

Pietje Precies

11 dec

Gisteren schreef ik over mijn nieuwe stoel en vanochtend las ik in mijn nieuwe boek. Mijn vader zou zeggen “Cor je hebt toch al een boek?”Dat klopt maar niet het nieuwste boek van Hans Janssen ‘Piet Mondriaan. Een nieuwe kunst voor een ongekend leven.’ Het eerste hoofdstuk neemt je mee naar Laren waar Mondriaan in een klein huisje op de hei schilderde en schreef. Na een periode van kwakkelende gezondheid was Mondriaan weer lekker bezig. En Janssen beschrijft uitvoerig de totstandkoming van een Mondriaan. Een die Mondriaan schilderde tussen juni en september 1918. ‘Gevangen’ in neutrale Nederland. Mondriaan was namelijk voor zijn zieke vader vanuit Parijs, waar hij woonde, naar Nederland gekomen maar durfde niet meer, ook niet via een omweg, naar Parijs te reizen. Of vond hij het eigenlijk wel fijn om in isolement met kwast te schilderen en vulpen of potlood te schrijven. Niet met een balpen want die kwam pas een jaar na de dood  van Mondriaan op de markt.

Al typend wil ik jullie nogmaals wijzen op het geweldige filmpje over de totstandkoming van het potlood. Nu met Nederlandse ondertiteling:

Maar ik dwaal af. Lezend over de totstandkoming van ‘De compositie met de grijze lijnen in vierkante positie’ heb ik minuten lang naar de kleine afdruk in het boek gekeken. Aan de hand meegenomen door Janssen die uitlegt over hoe Mondriaan zijn strepen trok, met welke hij begon en in welke volgorde. Mijn ogen over het kleine beeld sturend kreeg zelf het kleine plaatje ritme en diepte. Of kwam dat omdat ik meer zag door de beschrijving van Janssen? Zijn uitleg over de dikte van de lijnen, het licht schuren  ervan en het soms niet in een keer trekken van de lijnen maakte het een werkelijk kijkspektakel. Alsof ik naar een heldere sterrenhemel ligt te kijken in een gebied waar geen verlichting is.

22-piet-mondriaan-compositie-met-grijze-lijnen-19181

Ik kreeg zelfs zin om mezelf op te sluiten met een doek van 84,5 x 84,5 cm en het in 5 weken proberen na te maken. Zoals het team van Krabbé op TV doet met Mondriaans Victory Boogie Boogie.

Bekijk de geweldige aflevering hier. Heb overigens genoten van ALLE afleveringen.

Maar zoals zo vaak blijft de inspiratie hangen in een gevoel van ‘dat ga ik doen’.

Maar wat gebeurt er als ik er nu een bestel. Oké een van 80 x 80 cm dan. Niet zo Pietje precies maar precies genoeg om aan de slag te gaan.

schermafbeelding-2016-12-11-om-13-50-29

Ik heb al een stoel.

10 dec

Afgelopen dinsdag was ik bij De Zwijger in Amsterdam. Voor de presentatie van Christien Meindertsma. Ik kende Meindertsma van haar  drie jaar durend onderzoek naar alle afgeleide producten die van varkens afkomstig zijn. Het boek PIG 05049 is een verzameling foto’s van alle afgeleiden van één enkel anoniem varken (Pig 05049). Tijdens haar onderzoek deed ze een aantal onverwachte ontdekkingen: grondstoffen van het varken worden gebruikt in producten zo divers als munitie, medicijnen, fotopapier, hartkleppen, remmen, kauwgom, porselein, cosmetica, sigaretten, conditioner en biodiesel.

Ik zie zelden varkens maar kom er dagelijks mee in contact, blijkbaar.

Na het varkenboek ontwierp ze oa producten van schapenwol. Zoals de touwpoef:

pouf_meindertsma

Uitvoerig materiaalonderzoek dat uiteindelijk leidt tot prachtige gebruiksvoorwerpen.

Wat ik verder bijzonder vind, is dat ze samen met beeldmakers het onderzoek werkelijk schitterend vastlegt. Omringd door 9 projectieschermen kwam haar onderzoek echt tot leven.

meidertsma_dezwijger

Bovenstaand plaatje ondersteunde haar laatste project; vlas. Het heeft geleid tot een product; de Flax Chair. De Flax Chair is een biologisch afbreekbare stoel gemaakt van de lange en korte vezels van vlas in combinatie met PLA, een afbreekbaar melkzuurplastic. Het vilt dat hieruit ontstaat is een nieuw materiaal. Het feit dat het materiaal van zowel de lange als de korte vlasvezel is gemaakt, het dragend genoeg is voor een stoel én het biologisch afbreekbaar is, maakt het tot een bijzonder nieuw product. De stoel wordt uit één lap stof gemaakt en laat daardoor geen restproduct achter.

De VPRO maakte er een mooi kort filmpje over. Bekijk hem zeker hier.

Ik zat inmiddels op het puntje van mijn stoel en besloot ter plekke de stoel te kopen. Dat bleek nog niet te kunnen maar ik sta gelukkig wel op de intekenlijst voor de eerste serie, die een dag na mijn verjaardag uitkomt.

christien-meindertsma-flax-chair-dutch-design-week-2016-designboom-001

En ja ik heb al een stoel.

Building air and sand castles. Everything is connected. Part 26.

19 nov

This year I explored the Dutch Design Week. For me it’s the event of the year and this year I took the time to see and read ALL works at the Design Academy Eindhoven graduation show. It took me 3 days to read the book (460 pages) and see my selection of work and speak to the alumni. I’m sharing some of my favorite works on this blog connecting the works by Tate Modern’s ‘Ways of Looking’. Want to know more about Tate Modern’s ‘Ways of Looking’? Look here.

My last post was about ‘Afvalbank’, a bench you can kick litter in by Wouter Vastenouw.

What is it? The object.

A bench? A bin? A garbage game? A campaign about ‘litter on the street awareness’?

What is it about? The subject.

Encourage people to play? Cleaning the streets?

Today I will use the subject ‘Encourage people to play’ to make  a connection with the graduation work of Snir Gedasi:

“Children in war zones are forced to stay in an underground shelter. They lose their freedom, the ability to explore their surrounding and their childhood.

Safe Ground is an aboveground modular shelter (with an angle that provides more possibilities according to the needed size and the surrounding) – Integrated playground.

The time to run to a shelter is usually between 15 seconds and three minutes.
The proximity of the Safe Ground shelter shortens the time to run to a safe place.

Children can play outdoors and in case of a missile attack they are directly safe in the shelter.

Safe Ground is a Physical as well as mental protection that makes the experience of an attack and of the shelter a bit less cold and frightening.

The children as well as their parents can feel safer and more free.”

schermafbeelding-2016-11-19-om-09-40-33

schermafbeelding-2016-11-19-om-09-40-27schermafbeelding-2016-11-19-om-09-40-22

And kids can even play in the dark:

safeground_lightning

schermafbeelding-2016-11-19-om-09-40-16

The opposite of play isn’t work but depression. I believe that if you take away the possibilities of children to play they will become depressed…..sooner or later.

Watch this great TED talk by Stuart Brown to learn more about the power of play:

I wonder how they get these concrete structures at their destination. What is they could make their own with this printer:

markuskayser_sandprinter.jpg

It’s the Solar Sinter by Markus Kayser:

“In August 2010 I took my first solar machine – the Sun-Cutter – to the Egyptian desert in a suitcase. This was a solar-powered, semi-automated low-tech laser cutter, that used the power of the sun to drive it and directly harnessed its rays through a glass ball lens to ‘laser’ cut 2D components using a cam-guided system. The Sun-Cutter produced components in thin plywood with an aesthetic quality that was a curious hybrid of machine-made and “nature craft” due to the crudeness of its mechanism and cutting beam optics, alongside variations in solar intensity due to weather fluctuations.

In the deserts of the world two elements dominate – sun and sand. The former offers a vast energy source of huge potential, the latter an almost unlimited supply of silica in the form of quartz. The experience of working in the desert with the Sun-Cutter led me directly to the idea of a new machine that could bring together these two elements. Silicia sand when heated to melting point and allowed to cool solidifies as glass. This process of converting a powdery substance via a heating process into a solid form is known as sintering and has in recent years become a central process in design prototyping known as 3D printing or SLS (selective laser sintering). These 3D printers use laser technology to create very precise 3D objects from a variety of powdered plastics, resins and metals – the objects being the exact physical counterparts of the computer-drawn 3D designs inputted by the designer. By using the sun’s rays instead of a laser and sand instead of resins, I had the basis of an entirely new solar-powered machine and production process for making glass objects that taps into the abundant supplies of sun and sand to be found in the deserts of the world.

My first manually-operated solar-sintering machine was tested in February 2011 in the Moroccan desert with encouraging results that led to the development of the current larger and fully-automated computer driven version – the Solar-Sinter. The Solar-Sinter was completed in mid-May and later that month I took this experimental machine to the Sahara desert near Siwa, Egypt, for a two week testing period. The machine and the results of these first experiments presented here represent the initial significant steps towards what I envisage as a new solar-powered production tool of great potential.”

Playing with sand.

Building sand and air castles.

The power of dreams and play combined.

Back at where it all started; Kindergarten.