Archive | play RSS feed for this section
12 feb

isditkunst_1554

PRIORITIJD

10 feb

PRIORITIJD.001

Kiezen is lastig en zeker in een groep. Om uit meer dan 40 ideeën te kiezen maakte ik veel gebruik van de COCD box. Ik schreef daar deze post over. Een andere manier om te kiezen is de value map. Op de ene as zet je “waarde voor gebruiker” en op de andere as bijvoorbeeld “waarde voor organisatie/stad/familie”.

Schermafbeelding 2019-02-10 om 12.20.48

Een voor een laat je de deelnemers hun zelfgekozen beste idee op de ‘kaart’ zetten waarbij ze hun idee waarderen volgens de twee gekozen waarden. Als de eerste deelnemer dit gedaan heeft moet de volgende deelnemer zijn of haar idee t.ov. het reeds geplaatste idee positioneren en daarbij een toelichting geven waarom het idee meer of minder waard is. Hierdoor ontstaat een structuur voor een waardeconversatie.

Toen ik tijdens mijn laatste training deze methode voorstelde, kwam deelnemer Anouschka Scholten met een alternatief die ik graag met jullie deel. Het origineel vind je hier. En hier komt mijn vertaling.

Samenvatting: visuals zoals schema’s en matrixen kunnen ontwerpers helpen keuzes te maken op basis van objectieve, relevante criteria in plaats van subjectieve meningen.

Het keuzeproces in een multidisciplinair team is soms een hele uitdaging. Je bent ontzettend enthousiast over je eigen idee(en) maar dat is je buurvrouw ook. Hoe organiseer je een constructief gesprek over de waarde van ideeën? Wat is prioriteit?
Een prioriteit matrix helpt om de belangrijkste problemen te tackelen. Deze gestructureerde objectieve aanpak helpt om een gemeenschappelijk besluit te nemen op basis van verschillende behoeften.
Definitie: een prioriteit matrix is een 2D grafiek die het relatieve belang van een set items (bijvoorbeeld ideeën) in kaart brengt op basis van twee gewogen criteria:
prioritijdmatrix

Hoe maak je een Prioriteit Matrix?

1. Verzamel items, bepaal criteria en schaal 

Er zijn  drie stappen te nemen als je een PM wilt maken. Ten eerste de items. Dat kunnen bijvoorbeeld de ideeën, projecten, eigenschapppen die je wilt implementeren, zaken die moeten gebeuren, gebruikers groepen of persona’s etc. Zorg ervoor dat ze op Post-It’s staan. Elk item een eigen Post-It.

Vervolgens bepaal je de criteria op basis waarvan je de items in kaart wilt brengen. Voor ideeën kunnen die criteria ‘Impact op de gebruiker’ en ‘Haalbaarheid’ zijn. Voor persona’s kunnen dit ‘Bereik binnen gebruikersgroep’ en ‘ROI’ zijn. Welke items je ook kiest, ze moeten afgeleid zijn van de doelstellingen van het project.

Als je de items en criteria hebt, bepaal je de schaal. Dat kan heel eenvoudig met ‘Hoog’ en ‘Laag’ (als je criteria ‘haalbaarheid’ en ‘impact op gebruiker’ zijn bijvoorbeeld). Of je kunt een schaal maken met cijfers of percentages (als het bijvoorbeeld gaat om bereik binnen de doelgroep, van 0 tot 100)

2. Stem individueel op basis van expertise.

Geef verschillend gekleurde stemstippen aan elk team lid. Vuistregel; het aantal stemstippen per persoon is de helft van het aantal items. Elk teamlid krijgt hetzelfde aantal stemstippen maar ze stemmen alleen voor het criterium dat binnen hun expertise valt. Gebruik verschillende kleuren voor verschillende criteria/expertise. Voorbeeld; in een PM met ‘haalbaarheid’ tegenover ‘impact op de gebruiker’, krijgen ontwikkelaars groene stemstippen voor het bepalen van de haalbaarheid en ontwerpers oranje stemstippen om de impact op de gebruiker te bepalen.

En net als bij de COCD box kiest iedereen in stilte. Teamleden mogen meerdere stemstippen op een item plaatsen. Deze stemmen moeten ze wel kunnen beargumenteren. Dus geef ze daarvoor de tijd.

Schermafbeelding 2019-02-10 om 13.44.37

Items met de stemmen van de teamleden.

Het individueel in stilte stemmen voordat je de items in de matrix plaatst is een belangrijk onderdeel voor een succesvolle keuze. Dus eerst kiezen en dan plotten. Deze aanpak biedt niet alleen snelheid en structuur het voorkomt ook dat de degene met de grootste mond, status of salaris de uitkomst domineert. Hierin ligt ook een belangrijke taak voor de facilitator. Dus eerst IK en dan SAMEN.

3. Teken een matrix en gebruik de stemmen als basis voor het plaatsen van de items. 

Plaats de items zonder al te veel discussie in de matrix.

Schermafbeelding 2019-02-10 om 13.54.08

Een voorbeeld matrix waarin de items op basis van de stemmen zijn geplaatst

 

4. Bespreek en overleg plaatsing

Als alle items in de matrix staan is het tijd om de resultaten te bespreken en te vergelijken. Vragen die je kunt stellen:

  • Zijn de items die een gelijk aantal stemmen hebben ook echt gelijk? Is idee A net zo haalbaar als idee B ook al hebben ze hetzelfde aantal stemmen? Waarom wel, waarom niet?
  • Zijn we het eens met de items die zich aan het eind van de schaal bevinden?
  • Waarom hebben sommige items geen stemmen gekregen? Hadden we niet genoeg stemstippen of bezitten ze echt geen waarde op basis van onze criteria?

Door discussie kunnen er items een andere plek in de matrix krijgen. Uiteindelijk moet er gezamenlijke overeenstemming zijn over de plaatsing van alle items.

5. Deel en probeer

Na het plaatsen en de discussie deel je de matrix met de verschillende stakeholders en bepaal je welke items je uit gaat proberen.

Volgende keer meer over het aanpassen van de matrix naar jouw behoeften.

Ik moet nu prioriteit geven aan een aantal diner items voor de familie.

 

PS

Wil je deze methode uitproberen in een echte case? Geef je dan op voor de training op zaterdag 23 februari in Villa Augusts in Dordrecht:

Het programma.

13.00 -13.15 Koffie, thee en kennismaken

13.15 – 14.30 Plenair Inspiratie en Informatie. De theorie van Design Thinking, voorbeelden en technieken van het Triple Diamond model.

14.30 – 14.45 Playpauze

14.45 – 18.00 Case. In groepjes onder begeleiding aan de slag met de Triple Diamond. De geleerde technieken toepassen op een echte case.

18.00 Borrel met een heeeeeeerlijke bittergarnituur.

Kosten bedragen € 345,00 inclusief hapjes en drankjes. Wil je meer weten over het programma? Bel of mail mij dan; 0624965000 cornoltee@mac.com

Wil je alvast een kijkje nemen bij Villa Augustus. Kijk dan hier.

 

 

 

Blijven spelen.

9 feb

BLIJVENSPELEN.001

Natuurlijk kun je een online training Design Thinking volgen achter je scherm maar als je echt wilt ervaren wat het is om Human Centered te ontwerpen dan moet je dat doen in samenwerking met anderen…..In Real Life. Wat je weet, wat je kan, wat je hebt ervaren gezamenlijk inzetten en stapsgewijs beter worden in het begrijpen van waar het nu precies over gaat. Bandura noemt dat self efficacy, David Kelley “guided mastery”. Begeleid ergens beter in worden, stapje voor stapje. De afgelopen 10 jaar heb ik het beste wat ik heb gelezen, gezien, geleerd en gehoord verwerkt in een driedaagse cursus Design Thinking die ik afgelopen januari voor de vierde keer in Milaan gaf aan een bont gezelschap Politecnico Strategic Design Master studenten uit de hele wereld. Het materiaal voor de driedaagse training staat in een keynote van 894 slides. Soms met een woord, soms een TED talk:

Schermafbeelding 2019-02-09 om 14.41.51Schermafbeelding 2019-02-09 om 14.42.08Schermafbeelding 2019-02-09 om 14.42.19Schermafbeelding 2019-02-09 om 14.42.30Schermafbeelding 2019-02-09 om 14.42.40Schermafbeelding 2019-02-09 om 14.42.52Schermafbeelding 2019-02-09 om 14.43.06Schermafbeelding 2019-02-09 om 14.43.17

Deze zomer geef ik de driedaagse training ook in Nederland. Maar eerst zaterdag 23 februari de 5 uur durende training Design Thinking by Doing bij Villa Augustus in Dordrecht. Op basis van de feedback van de deelnemers van de eerste training wordt deze nog beter. Althans dat hoop ik. Praxis zegt “Omdat je huis nooit af is.” Ik zeg omdat mijn training nooit af is.

Jack White (voormalig White Stripes) speelt op een crappy gitaar en zet zijn versterker buiten bereik op het podium. Om uitgedaagd te blijven. Mooi voorbeeld van het vrijwillig pogen een overbodig obstakel te overwinnen. Om goed gitaar te blijven spelen moet je blijven spelen met je gitaar.

Na 10 jaar weet ik inmiddels goed wat de ‘nummers’ zijn die deelnemers graag ‘horen’ en dankzij hun feedback weet ik ook wat er beter kan. Zo leerde ik de laatste training van Anouschka Scholten een andere manier om ideeën te kiezen.

Wil jij weten wat er beter kan?

Geef je dan op.

Ga ik weer spelen.

 

 

Training Design Thinking by Doing 23 februari 2019

7 feb

DTBD_23022019.001

Zaterdag 23 februari 2019 organiseer ik de tweede Design Thinking by Doing training van dit jaar, wederom bij Villa Augustus in Dordrecht.

Naar aanleiding van de feedback van de deelnemers van de vorige training heb ik het programma iets aangepast en nemen we iets meer tijd. Ook heb ik besloten het maximaal aantal deelnemers terug te brengen naar maximaal 12. Er is nog plek.

Het programma.

13.00 -13.15 Koffie, thee en kennismaken

13.15 – 14.30 Plenair Inspiratie en Informatie. De theorie van Design Thinking, voorbeelden en technieken van het Triple Diamond model.

14.30 – 14.45 Playpauze

14.45 – 18.00 Case. In groepjes onder begeleiding aan de slag met de Triple Diamond. De geleerde technieken toepassen op een echte case.

18.00 Borrel met een heeeeeeerlijke bittergarnituur.

Kosten bedragen € 345,00 inclusief hapjes en drankjes. Wil je meer weten over het programma? Bel of mail mij dan; 0624965000 cornoltee@mac.com

Wil je alvast een kijkje nemen bij Villa Augustus. Kijk dan hier.

Ik hoop je 23 februari te zien!

 

 

 

 

Ontdek de triple diamond op 19 januari 2019

31 dec

ONTDEKTRIPLEDIAMOND.001

19 januari 2019 tussen 13.00 en 17.00 organiseer ik een training Design Thinking by Doing. Op een geweldige locatie: Villa Augustus in Dordrecht. Meer info vind je hier.

En sinds ik deze beslissing heb genomen en de eerste deelnemers zich hebben aangemeld, denk ik na hoe ik die zatermiddag zo waardevol mogelijk kan ontwerpen.

Dus belde ik iedere deelnemer met de vraag “Wat zou je willen leren?”

Om vervolgens het programma te ‘checken’ of dat onderdeel ingevuld is.

Gisteren schreef ik over deze wens van een deelnemer:

“Ik zou heel graag een instant tovertruc leren voor creatief denken.”

Vandaag over deze:

“Ik bekijk Design Thinking al een tijdje van afstand en zou nu meer willen weten over de theorie.”

Check.

De theorie van Design Thinking is gebaseerd op de “self-efficacy theory” van Albert Bandura. Zelfeffectiviteit is het vertrouwen in je eigen bekwaamheid om met succes invloed uit te oefenen op je omgeving, bijvoorbeeld door een bepaalde taak te volbrengen of een probleem op te lossen. Zelfeffectiviteit wordt als een belangrijk element gezien van theorieën over motivatie. Mensen zijn sneller gemotiveerd voor een bepaalde handeling als zij het idee hebben dat zij de bekwaamheid hebben om deze met succes te verrichten. Zij zullen volgens Bandura het gedrag sneller ontplooien en doorzetten. (bron Wikipedia)

Check.

Tijdens de training leer je de Triple Diamond kennen waarin je de behoeften en kansen verkent op zoek naar inzichten. Je leert dat deze inzichten de basis zijn voor vragen die het startpunt zijn voor het bedenken en kiezen van ideeën waarvan je de meest kansrijke uitprobeert en gebruikt om feedback te verzamelen.

Schermafbeelding 2018-12-31 om 09.42.33

Ik heb ervaren dat als mensen weten in welke Diamond en waar ze in die Diamond zitten, ze meer vertrouwen hebben dat ze die fase ook succesvol kunnen afronden. Zie het als level in een game. Het succesvol afronden van een level vergroot je zelfvertrouwen en het vertrouwen in een goede afloop.

Als je bang bent voor slangen word je op de training “Hoe kom ik van mijn angst voor slangen af?” bij binnenkomst ook niet meteen een slang om je nek gehangen. Stap voor stap word je begeleid richting je doel.

Het slangenvoorbeeld heb ik uit de TED talk van David Kelley, oprichter van IDEO.

Check zijn TED talk over creatief zelfvertrouwen  hier.

Check.

Er is nog steeds plek.

 

Leer de tovertruc voor creatief denken op 19 januari 2019.

30 dec

creatiefdenkentovertruc.001

19 januari 2019 tussen 13.00 en 17.00 organiseer ik een training Design Thinking by Doing. Op een geweldige locatie: Villa Augustus in Dordrecht. Meer info vind je hier.

En sinds ik deze beslissing heb genomen en de eerste deelnemers zich hebben aangemeld, denk ik na hoe ik die zatermiddag zo waardevol mogelijk kan ontwerpen.

Dus belde ik iedere deelnemer met de vraag “Wat zou je willen leren?”

Om vervolgens het programma te ‘checken’ of dat onderdeel ingevuld is.

Zo is een wens van een deelnemer deze:

“Ik zou heel graag een instant tovertruc leren voor creatief denken.”

check.

Als je nu nieuwsgierig bent geworden, heb je een element van je creatief vermogen aangesproken; nieuwsgierigheid. Ben je niet nieuwsgierig geworden dan ken je misschien al een tovertruc voor creatief denken. Daar ben ik dan wel weer nieuwsgierig naar.

check

Voor het bedenken van originele en waardevolle ideeën helpt het als je nieuwsgierig bent, verbeeldingskracht hebt, gedisciplineerd bent en vasthoudend en dat je kunt samenwerken.

check

Voor het bedenken van originele en waardevolle ideeën helpt het als je een goede vraag hebt om ideeën voor te bedenken. En dat die goede vraag een waardevol inzicht bevat dat je hebt ontdekt in ontdek fase. De fase waarin je de huidige situatie hebt verkend.

check

Voor het bedenken van originele en waardevolle ideeën helpt het als je gemotiveerd bent om de uitdaging aan te gaan. Zie het als een spel, een vrijwillige poging tot het overwinnen van overbodige obstakels. Iedereen kan originele ideeën bedenken. Maar je moet wel willen.

check

Er is nog plek.

check

 

 

 

 

 

Design Thinking by Doing Training

28 dec

DESIGNTHINKINGBYDOINGTRAINING.001

Als je me nu zou vragen “Wat is jouw definitie van Design Thinking?” dan zou mijn antwoord zijn:

“Het is een vrijwillige poging tot het begrijpen en bevragen van Waarom dingen zijn zoals ze zijn en uitproberen van Hoe het ook kan.”

De afgelopen jaren heb ik duizenden mensen op alle continenten (behalve Australië) geïnspireerd, geïnformeerd en aan het werk gezet met het gedachtengoed van Design Thinking.  Steeds een beetje beter, een beetje anders maar altijd gelovend dat het beter kan. Menselijker. Mensen zijn het uitgangspunt van Design Thinking. Sommige noemen Thinking ook wel Human Centered Design. Maar toen ik twee jaar geleden het boek ‘Donuteconomie’ van Kate Raworth las en me vervolgens onderdompelde in de wereld van duurzaamheid, begon ik ernstig te twijfelen aan Human Centered Design. Want zijn Wij mensen niet de oorzaak (of de reden) van de situatie waar we in beland zijn? Dat is op zich een hele interessante vraag. Want als we op zoek zijn naar een schuldige dan kunnen we ook wijzen naar taal, religie, technologie of geld. Feit is dat we op een eindige planneet wonen in een systeem van oneindige groei. Steeds meer mensen worden zich daar van bewust. En met die mensen wil ik samen werken. Zoals Donella Meadows zo prachtig verwoord heeft:

Schermafbeelding 2018-12-07 om 14.05.10

….empower the heck out these people.”

….empower

….power

Mensen ‘aan’ zetten.

Het afgelopen jaar heb ik veel geëxperimenteerd met spel. Nog meer dan voorgaande jaren en zag steeds weer bevestigd wat ik gelezen en geleerd had over de kracht van spel en spelen. Mensen reageren anders als je ze een vraag stelt met een stel kaarten in je handen. Als je iets wilt veranderen aan een situatie moet je mensen in verwarring brengen maar hoop op succes bieden, complexiteit stap voor stap verkennen door ze nieuwsgierig te maken.

Ik geloof in de combinatie van Spel en Design Thinking als middel naar een mens-en planeetvriendelijkere en waardevollere wereld.

Ik geloof ook dat ik nog meer impact kan maken door nog meer mensen ‘aan’ te zetten…….empower the heck out of these people.

Daarom organiseer ik zaterdag 19 januari 2019 de eerste van vier “Design Thinking by Doing” waarin ik al mijn kennis en ervaring op het gebied van Design Thinking en Spel deel. In deze 4 uur durende training leer je de theorie van Design Thinking. Maar Design Thinking is vooral zelf aan de slag gaan. Je gaat spelen met verschillende methodes om je te verbinden met mensen met als doel er achter te komen wat ze bezig of juist tegen houdt. Je leert dat deze inzichten de basis vormen voor het inzetten van je creatief vermogen waardoor je meer waarde en originaliteit in je ideeën kunt stoppen. Uiteindelijk breng je de ideeën tot leven door ze uit te proberen. Met als uiteindelijk doel het verzamelen van feedback om je uitprobeersels te verbeteren. 

Er is plek voor maximaal 22 personen.

Locatie: Dordrecht, Villa Augustus, de Moestuinzaal

Kosten € 295,- inclusief hapje en drankje

Tijd: 13.00 – 17.00

Meld je aan: cornoltee@mac.com of 06 249 65 000

 

 

 

 

Geef je je op of geef je het op?

27 dec

GEEFJEJEOPGEEFJEHETOP.001.jpeg.001

Schermafbeelding 2018-12-27 om 10.30.47Die afgelopen maand vertaalde, bewerkte en vulde ik een artikel van Jerry Saltz aan. Het werd een 56 pagina tellend document dat je als geheel in pdf vorm kunt downloaden:

howtobeanartist

Er zijn aardig wat uurtjes in het vertalen, knippen, plakken, denken en schrijven gaan zitten. En soms heel confronterend. Met name als ik stukken tekst las op mijn eigen blog van een tijd geleden. De stukken  waren soms aanleiding om maar weer direct te stoppen omdat ik ze heel slecht of juist heel goed vond. De mooiste feedback kreeg ik van mijn kleinzoon Jóa in de vorm van een glimlach om het hoekje. Ik was net de familie mijn post aan het voorlezen toen hij, waarschijnlijk omdat we net ervoor Kiekeboe hadden gespeeld, even kwam kijken waarom ik achter mijn scherm zo formeel tegen hem aan het praten was. Het leek alsof hij zei “waarom zo serieus?”

joakiekeboe

Zijn koppie past geweldig bij de copy van mijn post.

En de subregel past heel goed bij mijn schrijfsituatie. Of moet ik zeggen kunstenaarschap? Het verbeelden/verwoorden van mijn nieuwsgierigheid. Ik ben oprecht nieuwsgierig naar het waarom van mijn Huh’s? (waarom zo?) en mijn Wow’s! (zo kan het ook!). Dat is ook de reden waarom Design Thinking zo goed bij mij past. Het is een vrijwillige poging tot het begrijpen en bevragen van Waarom dingen zijn zoals ze zijn en uitproberen van Hoe het ook kan.

De afgelopen jaren heb ik duizenden mensen op alle continenten (behalve Australië) geïnspireerd, geïnformeerd en aan het werk gezet met het gedachtengoed van Design Thinking.  Steeds een beetje beter, een beetje anders maar altijd gelovend dat het beter kan. Menselijker. Mensen zijn het uitgangspunt van DT. Sommige noemen DT ook wel Human Centered Design. Maar toen ik twee jaar geleden het boek ‘Donuteconomie’ van Kate Raworth las en me vervolgens onderdompelde in de wereld van duurzaamheid, begon ik ernstig te twijfelen aan Human Centered Design. Want zijn Wij mensen niet de oorzaak (of de reden) van de situatie waar we in beland zijn? Dat is op zich een hele interessante vraag. Want als we op zoek zijn naar een schuldige dan kunnen we ook wijzen naar taal, religie, technologie of geld. Feit is dat we op een eindige planneet wonen in een systeem van oneindige groei. Steeds meer mensen worden zich daar van bewust. En met die mensen wil ik samen werken. Zoals Donella Meadows zo prachtig verwoord heeft:

Schermafbeelding 2018-12-07 om 14.05.10

….empower the heck out these people.”

….empower

….power

Mensen ‘aan’ zetten.

Het afgelopen jaar heb ik veel geëxperimenteerd met spel. Nog meer dan voorgaande jaren en zag steeds weer bevestigd wat ik gelezen en geleerd had over de kracht van spel en spelen. Mensen reageren anders als je ze een vraag stelt met een stel kaarten in je handen. Als je iets wilt veranderen aan een situatie moet je mensen in verwarring brengen maar hoop op succes bieden, complexiteit stap voor stap verkennen door ze nieuwsgierig te maken.

Ik geloof in de combinatie van Spel en Design Thinking als middel naar een mens-en planeetvriendelijkere en waardevollere wereld.

Ik geloof ook dat ik nog meer impact kan maken door nog meer mensen ‘aan’ te zetten…….empower the heck out of these people.

Daarom organiseer ik zaterdag 19 januari 2019 de eerste van vier “Design Thinking by Doing” waarin ik al mijn kennis en ervaring op het gebied van Design Thinking en Spel deel en we aan de slag gaan met de theorie voor een mens-en planeetvriendelijkere en waardevollere wereld. Aan het eind kun je zelf aan de slag en ook anderen ‘aan’ zetten.

Er is plek voor maximaal 22 personen.

Locatie: Dordrecht, Villa Augustus, de Moestuinzaal

Kosten € 295,- inclusief hapje en drankje

Tijd: 13.00 – 17.00

Geef je je op of geef je het op?

Meld je aan: cornoltee@mac.com of 06 249 65 000

 

 

 

 

 

 

 

 

How to be an artist. LES 27. Familie hebben is OK. of doe er iets mee…of aan

24 dec

FAMILIEISOK.001.jpeg.001

Wies Bronkhorst stuurde me het artikel ‘Kunstenaar worden: schaam u nooit’ uit het NRC over een artikel van Jerry Saltz; How to be an artist. 33 lessen die je volgens Saltz van inspiratieloze amateur naar nieuwsgierige verbeelder van je originele kijk brengen. (of in ieder geval helpen een beetje creatiever te leven.) Bekijk het origineel  hier.

jerrysaltz_nrc

Ik las de lessen van Saltz en vertaalde ze in het Nederlands. Soms letterlijk. Soms liet ik stukken weg of vulde aan met eigen materiaal.

Enfin.

Les 1 tot en met 7 hier

Les 8, 9 en 10 hier.

Les 11 tot en met 16 hier.

Les 17, 18 en 19 hier.

Les 20 en 21 hier.

Les 22 hier.

Les 23 hier.

Les 24 hier.

Les 25 hier

en hier

Les 26 hier.

Les 27: Een familie hebben is ok……of doe er iets mee….OF AAN.

Er is een ongeschreven reden dat, met name voor vrouwen in de kunstwereld, kinderen hebben slecht is voor je kunstcarrière. Dat is belachelijk.

Waarschijnlijk had 90% van alle kunstenaars kinderen. Deze kunstenaars waren meestal mannen en het was niet slecht voor hun carrière. Vrouwen waren aan huis en kind gebonden, werden niet toegelaten op scholen en academies, mochten geen naakten schilderen, laat staan leerling zijn van kunstenaars. Dat is voorbij.

Laatst luisterde ik de podcast van Lynn Berger bij de Correspondent. Ze schrijft over cultuur en cliches. Ze is gefascineerd door de sleutelwoorden van deze tijd. “Misschien ken je ze wel, woorden als innovatie, of impact of ambitie. Die lijken vanzelfsprekend maar wanneer je ze tegen het licht houdt, blijken ze stiekem heel veel te zeggen over wie we denken, hopen en vrezen te zijn.”

In de derde aflevering van 29 november 2018 brengt “ze een ode aan een woord dat geen sleutelwoord is, maar dat wel zou moeten zijn. Namelijk onderhoud.”

Beluister de podcast hier.

In de podcast vertelt Berger het mooie voorbeeld van Mierle Laderman Ukeles.

“New York 1969. Ze is net moeder geworden. Een dochter, een zegen, maaaaarrr er is een probleem. De zorg voor de baby en het huishouden slokken al haar tijd op. Wanneer moet ze nu kunst maken. Omdat het 1969 is, en New York en omdat Ukeles een kunstenaar is, doet ze wat ieder ander in haar positie zou hebben gedaan, ze schrijft een manifest; I do a hell of a lot of washing, cleaning, cooking, renewing, supporting, preserving, etc. Staat erin en also up to now separately I DO ART.

manifesto_Ukeles

In haar manifesto for maintenance art formuleert Ukeles ook meteen de oplossing voor haar probleem. Niet langer zal kunst een aparte activiteit zijn naast al het andere dat ze moet doen, nee, voortaan zal ze van haar dagelijkse onderhoudswerkzaamheden Het Werk maken. Kunst dus. Onderhoudskunst. Immers als Marcel Duchamp een urinoir in een sculptuur kon veranderen door het te signeren en in een museum te plaatsen, dan kan zij van het huishouden best een performance maken. En dat doet ze. Haar performances beginnen klein met alleen haarzelf en haar kinderen, de tweede dienst zich al gauw aan, als publiek en uitvoerder in een. Het aankleden van haar kinderen, het sorteren van de sokken, het poetsen van de badkamer, Ukeles fotografeert het, geeft het een titel mee, maakt het tot kunst. Later boent ze ondermeer de trappen van een museum, stoft sculpturen af, harkt bladeren bijeen op een universiteits campus en schrobt de stoepen van kunstenaarswijk Soho.

MierleLaderman

Met zulke ‘performances’ geeft Ukeles commentaar op de soms absurde logica van de kunstwereld. Maar haar boodschap gaat verder dan dat. Voor het werk ‘touched sanitation’ bijvoorbeeld reist ze in 1979 elf maanden lang door New York om alle 8.500 vuilnismannen van de stad de hand te schudden; Thank you for keeping New York city alive, zegt ze dan. Want zoveel is Ukeles wel duidelijk. Huizen, musea, steden, zelfs samenlevingen zijn nergens zonder onderhoud. Of zoals ze het formuleert in haar manifesto for maintenance art; after the revolution, who is going to pick up the garbage on Monday morning”

Dankjewel Lynn Berger voor je geweldige podcasts. Ik geniet er met volle teugen van. Ik luister ze ‘s-ochtends vroeg als ik met mijn oude Alfa Romeo Spider om 6.00 richting Utrecht rijd om de files te vermijden om vervolgens toch nog iets aan mijn conditie te doen als ik om 7.00 in Utrecht aankom bij Fit For Free. De kunst van het combineren. Ik wordt er steeds beter in.

Laten we Jerry nog even aan het woord. Hij zegt dat kinderen niet slecht zijn voor je carrière. Maar het betekent dat je minder tijd, geld of plek hebt. Ja dus?? De meeste kinderen die in de kunstwereld zijn opgegroeid hebben een geweldig leven.

(De kinderen van Picasso buiten beschouwing gelaten. Om van de kinderen van Gauguin maar te zwijgen.)

Saltz haalt kunstenares Laurel Nakadate aan. Zij vindt dat ouder zijn erg veel lijkt op kunstenaar zijn. Het betekent spullen overal heen slepen, in chaos leven, mysterieuze, onmogelijke en enge dingen doen. Net als kunst kunnen kinderen je heel de dag gek maken, jezelf wensend dat deze dag maar snel voorbij gaat. Maar dan in een fractie van een seconde, op enig moment, wordt je beloond met een moment van intense, allesomvattende liefde.

Afgelopen donderdag was ik bij mijn familie in Groningen; de Noorderlingen. De Noorderlingen is een TopProgramma Ondernemerschap, voor ambitieuze en ondernemende studenten uit Noord-Nederland. Maar ook studenten buiten het Noorden kunnen zich inschrijven! Het is een uitdagend onderwijsprogramma voor studenten die tijdens hun studie al een eigen bedrijf of business idee hebben en dit willen laten groeien tot een succes.  Hierbij worden ze gecoacht en geadviseerd door succesvolle ondernemers en experts uit de regio. Met workshops, trainingen, inspirerende bedrijfsbezoeken en toegang tot een groot netwerk helpt De Noorderlingen je bedrijf groeien!

Ik ben geen ‘succesvolle ondernemer en expert uit de regio’ want ik stapte donderdag om 05.30 in Papendrecht uit bed om de trein van 06.37 in Dordrecht te halen richting Groningen. Ik had mijn spullen meegesleept om weer eens iets onmogelijks en eng te gaan doen. 20 ondernemers in 5 minuten p.p. van persoonlijk advies voorzien en ze de, voor sommige vage en zweverig theorie van Design Thinking uit te leggen.

Ter ondersteuning beloofde ik ze de slides.

Noorderlingen_20122018

Alsjullieblieft. Ik ben blij dat ik familie in het Noorden heb.

(Maarten wist dat al)

Fijne Kerst.

Cor Noorderling Noltee

How to be an artist. Part 10: Free Dope.

16 dec

freedope.001

Wies Bronkhorst stuurde me het artikel ‘Kunstenaar worden: schaam u nooit’ uit het NRC over een artikel van Jerry Saltz; How to be an artist. 33 lessen die je volgens Saltz van inspiratieloze amateur naar nieuwsgierige verbeelder van je originele kijk brengen. (of in ieder geval helpen een beetje creatiever te leven.) Bekijk het origineel  hier.

jerrysaltz_nrc

Ik las de lessen van Saltz en vertaalde ze in het Nederlands. Soms letterlijk. Soms liet ik stukken weg of vulde aan met eigen materiaal.

Enfin.

Les 1 tot en met 7 hier

Les 8, 9 en 10 hier.

Les 11 tot en met 16 hier.

Les 17, 18 en 19 hier.

Les 20 en 21 hier.

Les 22 hier.

Les 23 hier.

Les 24 hier.

Les 25 hier.

Nog even over afwijzing. Gisteren deelde ik twee persoonlijke verhalen over afwijzing maar Saltz heeft daar misschien wel veel zinnigere zaken over te zeggen. Ik vertaal uit vrije hand.

“Na zorgvuldige overweging,” weigerde in 1956 het Museum of Modern Art een door Andy Warhol geschonken tekening van een schoen. Monet werd jarenlang geweigerd door de jury van de Salon Expo’s in Parijs. Werken van Manet en Courbet werden geweigerd en bestempeld als schandalig, sensatiebelust en lelijk.

Manet. 1863. Lunch op het gras. Schandalig

Manet’s schilderijen stelde een “onvoorstelbare vulgariteit” ten toon. En Manet wilde zelfs niet met Cézanne exposeren omdat hij vond dat Cézanne vulgair was. Ja het schilderen van de ‘gewone man’ en dat als kunst bestempelen maakte heel wat los.

Enkele andere voorbeelden.

Thrillerkoning Stephen King eerste boek Carrie werd 30 keer geweigerd. Op een gegeven moment gooide hij de eerste pagina’s in de vuilnisbak. Gelukkig werden ze er door zijn vrouw uitgevist en overtuigde zij hem om te blijven schrijven.

The Beatles werden geweigerd door Decca Records omdat zij geloofden dat “gitaarbandjes op hun retour waren” en “The Beatles geen toekomst in de show business hadden.”

Toch moet je kritiek niet negeren. Integendeel, bewaar je afwijzingen; plak ze aan de muur. Het zijn de prikkels om te bewijzen dat ze fout zitten. Je ligt misschien iets langer dan 10 seconden KO op de grond door die slechte kritieken en afwijzingen maar sta op….en wandel door op kunstenaarspad. Die kritieken definiëren je niet.

Wat veel moeilijker te accepteren en te leren is, is dat elke kritiek een graantje waarheid kan bevatten. Iets wat jij losgemaakt hebt bij een ander waardoor diegene gedeeld heeft wat ie heeft gedeeld. Misschien ben je je tijd ver vooruit maar zien ze dat niet. Misschien heb je nog geen manier gevonden om je werk te laten spreken met de mensen met wie je wilt praten. Dat kun je ze niet kwalijk nemen.

Kortom, je moet open staan voor kritiek en een olifantenhuid ontwikkelen. Maar vergeet vooral niet dat het ergste wat men ooit over je werk gezegd heeft waarschijnlijk slechts milde kritiek was vergeleken bij wat jij zelf van je werk vind.

Saltz vertelt critici altijd “Je zou wel eens gelijk kunnen hebben”.

Ik stel toch een andere strategie voor. Ik las het in het geweldige tweede boek van Jane McGonigal “Superbetter”

Goed omgaan met kritiek verhoogt je weerstand……als je het goed doet. En een manier om dat te doen is het maken van voorspellingen. Waarom het werkt? Een voorspelling doen is een van de meest betrouwbare en efficiënte  manieren om het beloning circuit in de hersenen te prikkelen. “Elke voorspelling die je doet triggert meer aandacht en dopamine.” zegt Judy Willis, M.D. een neurowetenschapper die gelooft in de kracht van games om de hersenen van spelers ‘opnieuw optimaal  te bedraden’. Want bij het maken van een voorspelling liggen er twee zeer hoge beloningen in het verschiet. Je hebt gelijk, wat je goed doet voelen. Of je hebt het mis, waardoor je hebt geleerd hoe je het de volgende keer beter kan doen. En verrassend genoeg voelt dit ook goed omdat je hersenen dol zijn op leren. Willis zegt zelfs dat “de dopamine boost vaak groter is als je iets nieuws en bruikbaars leert dan wanneer je het goed had.”

Tip voor de volgende keer als je je werk aan critici toont; speel Bullshit Bingo. Maak een lijst van negatieve commentaren die ze zouden kunnen geven. Houd je niet in. Print de lijst uit en ga er mee naar de critici op de opening van die expo van je, of het lezen van reviews. Bij elke kritiek die jij zelf al opgeschreven hebt zeg je niet (zoals Saltz adviseert) “Je zou wel eens gelijk kunnen hebben”. Nee dan zeg je “Ja dat had ik zelf ook al bedacht” en vink je hem af. Bij elke nieuwe kritiek krijg je een extra dopmine shot wat resulteert in een verbeterd neuronen netwerk, verhoogde wilskracht en ambitie. Gratis dope. Waar je je niet alleen goed bij voelt maar ook nog eens beter van wordt.

Bullshit Bingo. Dat zouden meer kunstenaars moeten doen.

 

%d bloggers liken dit: