Tag Archives: piet mondriaan

Vrolijk Pasen Piet.

27 mrt

Dag Piet.

Moge Cor. Wat heb je daar achter je rug?

Piet ik weet dat je niet van rond houdt maar het is Pasen en ik dacht wat als ik de primaire kleuren waar we het gisteren over hadden nu eens op een ei schilder. Kwam er niet uit. Weet je hoe moeilijk het is een recht vlak op een ronde vorm te schilderen. Ik heb uiteindelijk voor de makkelijke weg gekozen. Alsjeblieft:

Schermafbeelding 2016-03-27 om 11.55.33

Dankjewel! Maar Cor heb je niets beters te doen?

Nou Piet ik deed het omdat ik me afvroeg welk medium jij zou gebruiken als je geen schilder was geweest. Het aantal mensen dat jouw werk zag was natuurlijk maar heel klein en een groot deel van die kleine groep begreep er ook nog eens niets van. Je bent je hele leven al op zoek naar ‘de waarheid’ en als je je werk achter elkaar zet zie je de evolutie. Ik geloof dat je met je keus voor de primaire kleuren en rechte vlakken steeds dichter bij een totale harmonie komt. En wat ik vooral interessant vind aan je laatste werk is dat het niet gevangen zit. Er lijkt beweging in te zitten.

Hoe bedoel je dat?

Nou als ik bijvoorbeeld naar de onderste twee gele vlakjes kijk, lijkt het schilderij door te lopen, van het doek te gaan, de wereld in.compositiemetkleurvlakjes_pietmondriaan_1917

Vind eigenlijk dat het werk nog beter tot zijn recht zou komen als er helemaal geen lijst om zou zitten. Een lijst maakt het een kunstwerk en ik vraag me eigenlijk af of je wel een kunstenaar bent?

Hoe zou je me dan noemen?

Designer.

En wat versta jij daar onder?

Design komt uit het Latijn; de + signare en betekent iets maken, iets onderscheiden met een teken, het betekenis geven, de relatie met andere dingen/gebruikers/goden duiden. Design geeft betekenis aan dingen. Deze definitie plaatst betekenisgeving in het midden van design.

Richard Buchanan stelt dat design zich bezig houdt met de conceptie en planning van de kunstmatige of mens gemaakte wereld: tekens en beelden, fysieke objecten, activiteiten en diensten, en systemen en omgevingen. Zo’n perpectief plaats design binnen het kunstmatige.

Herbert Simon definitie benadrukt actie: “Iedereen die een huidige situatie wil veranderen in een gewenste situatie is een designer.”

John Heskett hanteert een meer traditionele definitie waarin hij het visuele aspect van producten en dingen benadrukt; “design, het concept van visuele vorm.”

George Nelson ziet design als communicatie; “elk ontwerp is op een of andere manier sociale communicatie en wat van belang is, is de emotionele intensiteit waarmee de essentie is verkend en uitgedrukt.”

Donald Schon ziet design als een materiële conversatie met de vormen, ingrediënten en concepten bij het oplossen van  een design probleem. Zijn design aanpak is proces gericht en reflectief, de iteratieve kwaliteiten van design benadrukkend.

En wat vind je van de definitie van designer Emilio Ambasz: “Ik ben er altijd van overtuigd geweest dat zowel architectuur als design mythe makende activiteiten zijn.”

Emilio_Ambasz

En tenslotte design historicus Clive Dilnot. Hij zegt dat design transformeert door de spanning tussen het huidige en het mogelijke te verkennen. Design stelt ons in staat de processen te herkennen waarbij de grenzen van het huidige continue gevormd en hervormd worden.

Cor, je hebt me aan het denken gezet. Misschien moet ik mijn werk niet meer inlijsten.

Tijd voor een eitje Piet. Rood, geel of blauw?

 

 

Een geweldige plek om te wonen, werken en geïnspireerd te worden.

26 mrt

Moge Piet. Je hebt trouwens de groeten van Daniel.

Moge Cor. Daniel?

Daniel is een goede vriend van me en leest elke dag onze gesprekken. Ik kwam hem gisteren toevallig tegen en belandde met zijn gezin aan de eettafel.

Aha. Doe hem de groeten terug.

Zal ik doen Piet. Zeg Piet, we hadden het gisteren over de Sex en de Cash en je vertelde dat je oude meesters kopieerde om de kost te verdienen maar was dat genoeg om rond te komen? Want volgens mij liep de huur van je atelier in Parijs ook gewoon door. Dubbele huur lijkt me duur.

Dat klopt Cor en dat was ook zo. Gelukkig kwam er via andere kanalen ook wat geld binnen. Zo kreeg ik van een makelaar Salomon Slijper geld voor mijn huur en een net pak voor de dansavonden in Hamdorff. Slijper had mijn werk gezien in pension ‘De Linden’. In ruil daarvoor maakte ik hem voor hem een zelfportret. Maar dat is nog niet af.

Zal ik het eens opzoeken? Bedoel je deze:

zelfportret_voorSalomonSlijper_1918

Ja precies. Op de achtergrond zie je een van de werken waar ik toen aan werkte. Een serie van vijf. Een daarvan sta je nu naar te kijken.

compositiemetkleurvlakjes_pietmondriaan_1917

En deze serie van vijf is bijzonder.

Cor, dat is ie zeker. Ik was aan het experimenteren met de primaire kleuren rood, geel en blauw.

Hoe kwam je daar eigenlijk toe?

Onder invloed van de theosofie vond ik dat kleur en vorm vereenvoudigd moesten worden; teruggebracht tot grondvormen en –kleuren, omdat de kunst het geestelijke moet benadrukken en boven de realiteit dient uit te stijgen.

Dat verklaart de abstracte kunst.

Inderdaad Cor. Hoe verder de mens boven de realiteit uitstijgt, des te abstracter de vorm. Mijn visie op kleur is sterk beïnvloed door twee personen. De eerste is ‘christosoof’ Mathieu Schoenmaekers waar ik je gisteren al over vertelde. Hij schreef in 1915 in ‘Het Nieuwe Wereldbeeld’ dat rood , geel en blauw de enige kleuren zijn, omdat alle andere kleuren kunnen worden afgeleid van deze drie.

En wie was die tweede?

Bart van der Leck. Vlak voordat ik Bart ontmoette was hij overgegaan op het werken met enkel primaire kleuren. Bart was tevens mijn biljartmaatje en we bespraken twee keer per week onze theorieën en artikelen. Van der Leck van een man van streven in dezelfde richting.

Hoe kwam een man als van der Leck eigenlijk in Laren terecht?

Van der Leck had al eerder in het gebied gewoond. Voor het eerst in 1907 in de hoop te kunnen werken in Antoon Derkinderens glas-in-loodwerkplaats, die was opgezet naar het model van de middeleeuwse werkplaats. Derkinderens geloofde in het vormen van kunstenaarsgemeenschappen om de grenzen tussen de kunsten op te heffen en een kunst te scheppen die alle vezels van het moderne leven doordringt. Jammer genoeg voor van der Leck wordt Derkinderens benoemd tot directeur van de Rijksacademie en sluit hij de werkplaats net op het moment dat van der Leck in Laren arriveert.

Maar ondanks Derkinderens’ vertrek ‘wonen er heel wat luidjes die zich met het abstracte leven bezighouden’ zoals van Doesburg zo mooi verwoordt.

En zo was het Cor. Laren was een prachtige plek om te wonen, te werken en geïnspireerd te worden.

The Sex and the Cash

25 mrt

Goedemiddag Piet. Het voelt als een eeuwigheid geleden dat ik je gesproken heb en toch heb ik je dinsdag nog gezien.

Dat klopt Cor. Ik maakte me toch een beetje zorgen. Niets voor jou om niet even iets van je te laten horen.

Ja sorry Piet. Ik had woensdag en donderdag geen tijd om overdag te komen en was beide dagen vroeg in de avond in slaap gevallen om beide nachten precies om 3 uur wakker te worden. Geen tijd om nog even langs te komen, leek me.

Geef niets Cor. Ben blij dat je er bent en wat heb je daar bij je?

Ah! Ja dat is een tekening van Hugh MacLeod.

Schermafbeelding 2016-03-25 om 12.08.40

Hij heeft een interessante kijk op het kunstenaarschap. Een creatieveling heeft twee jobs: die ene sexy en die andere die de rekeningen betaalt. Balancerend tussen een inkomen om in je basisbehoeften te voorzien en je (geloof)waardigheid. Macleod verdiende zijn inkomen (Cash) met een job bij een reclamebureau maar de Sex was voor hem de cartoons die hij op de achterkant van zijn visitekaartjes maakte.

Ahhhh! Mooi verwoord door Hugh en heel herkenbaar. Toen ik vlak voor het uitbreken van de tweede wereldoorlog in Nederland belandde en niet meer naar Parijs terug kon verbleef ik in Laren.

Laren? Waarom Laren?

Laren was in die tijd de meest levendige culturele plek van Nederland. Ik verbleef er tijdelijk in pension ‘De Linden’ en at elke avond met schrijvers als Jan Greshof, Martinus Nijhoff, Adriaan Roland Holst en filosoof Mathieu Schoenmaekers. Na het eten gingen we vaak naar hotel Hamdorff. Voor mij was Hamdorff een klein Parijs. Een plek waar ik me nog verbonden voelde met de grote stad. Letterlijk ook omdat de uitbater van het hotel, Jan Hamdorff, in 1883  een stoomtram verbinding met Laren en Amsterdam wist te ontsluiten. En die verbinding maakte het mogelijk om mijn ‘Cash’ in Amsterdam te verdienen met het kopiëren van oude meesters in het Rijksmuseum.

En was schilderen dan de Sex?

Nee. Dansen! Weet je hoe ze mij noemden?

Vertel.

De dansende Madonna. Ik denk vanwege mijn schuin naar boven gerichte hoofd en mijn gestileerde passen.

Piet, zullen we een dansje wagen?

Uitstekend idee.

 

 

Sentimentele troep.

22 mrt

Dag Cor.

Dag Piet.

Cor ik heb toch echt slecht geslapen. Je ging hier gisteren weg met dat Rudolf Steiner me een misbaksel noemde.

Nee Piet dat heb je niet goed begrepen…of misschien heb ik je in beetje verward. Want weet je Piet, je hebt helemaal nooit iets gehoord op jouw brief aan Steiner. Dat weten we uit een brief die jij een jaar later aan van Doesburg schreef. Je noemt ‘de Steinerianen eenzijdig en eigenwijs” Je belooft van Doesburg zelfs “nog wel eens tegen die lui los te branden.” Om er direct aan toe te voegen dat iedereen die zich theosoof of antroposoof noemt, misbaksels zijn . Piet het zijn je eigen woorden!

Stevige taal bezig ik daar Cor. Maar het blijft een feit dat Steiner een paar goede boeken heeft geschreven maar hij maar beter van kunst kan afblijven.

Ik geloof het ook Piet. Kijk ik heb een fotootje meegenomen van een houten beeld dat Steiner maakte in 1919. Het stelt ‘de representant der mensheid in evenwicht voor’.

images

Prachtig motief maar wat een monster.

Ik begrijp je Piet. Maar misschien dacht Steiner dat ook wel van de tekst in het boekje dat je hem stuurde. Als hij het al gelezen had hoe kon hij zich dan een beeld vormen van de schilderijen die met je theorie corresponderen? Want er stonden geen afbeeldingen van je werk in toch?

Nee Cor dat klopt. Ik begrijp wat je zegt. Maar zelfs als die er bij hadden gezeten vraag ik me af of het kunst was die hem aan had gesproken. Moet je kijken naar dat beeld! Amateuristische, sentimentele troep!

Geen misbaksel?

Nee gewoon troep Cor.

 

Misbaksel

21 mrt

Goedmorgen Piet.

Goedemorgen Cor. Wat heb je daar in je hand?

Je herkent je handschrift zeker. Maar de brief ken je niet. Want hij is van 25 februari 1921 en jij bent uit 1917.

IMG_3647

Ik vind het toch zo reuze interessant dat jij dingen uit mijn toekomst kan laten zien. Maar vertel wat is er zo bijzonder aan die brief?

Ik ging op zoek naar bewijs van je persistente geloof in de theosofie en dat heb ik volgens mij gevonden in de vorm van een brief die jij schreef aan Rudolf Steiner.

Aha! Rudolf Steiner was de leider geweest van de theosofische vereniging in Duitsland en had in 1913 de antroposofische beweging gesticht.

Inderdaad. En Steiner maakte een lezingentoernee door Nederland tussen 19 februari en 3 maart 1921 die ruim een maand later werd gevolgd door een cursus waarin Steiner ook een lezing hield over beeldende kunst.

Interessant Cor. Maar wat heeft dat met die brief die je daar in je handen hebt te maken?

Deze brief stuurde je samen met een net door jou geschreven boekje “Le Néo-plasticisme” aan Steiner.

En wat stond er in die brief?

Carel Blotkamp vertaalde de brief, gelukkig. Mijn Frans is niet zo goed.

25/2’21 Paris, rue de Coulmiers 5

Geachte heer,

Aangezien ik verscheidene van uw boeken heb gelezen, zou ik u willen weten of u tijd hebt om mijn hierbij gevoegde brochure “Le Néo-plasticisme” te lezen. Het neoplasticisme realiseert de harmonie door de gelijkwaardigheid van twee uitersten: het Universele en het Individuele. Het eerste door openbaring, het tweede door deductie. Kunst brengt beeldend de evolutie van het leven tot uitdrukking: evolutie van de geest en (maar in tegenovergestelde richting) evolutie van de materie. Het is niet mogelijk een betrekkelijk evenwicht te bereiken dan door de vorm te vernietigen en te veranderen door een nieuw, universeel beeldend middel. Ik zou graag uw ideeën over dit onderwerp willen weten, als u er voor voelt mij te antwoorden. Mijn verontschuldigingen dat ik in het Frans schrijf: ik beheers het Duits onvoldoende. Met gevoelens van de meeste hoogachting,

P. Mondrian.

Wat spannend Cor. En wat was Steiner’s antwoord?

Dat vertel ik je morgen. Ik moet nu echt gaan.

Ahhh. Tipje van de sluier?

Eén woord Piet: ‘misbaksels”

Wat??? Mijn werk???

Piet rustig maar. Morgen vertel ik meer.

Cruciale periode.

20 mrt

Schermafbeelding 2016-03-20 om 09.26.06

Goedemorgen Piet.

Goedemorgen Cor.

Zeg Piet vind je het leuk om een film te zien over jou. Het gaat over een tentoonstelling die in 2014 plaats vond in het Gemeentemuseum Den Haag. Honderd jaar na jouw tentoonstelling bij kunsthandel W. Walbrecht in 1914.

Dat lijkt me geweldig Cor. Ik liet daar zestien van mijn beste werken zien en toont mijn  werk dat ik 2 jaar in Parijs maakte.

Inderdaad Piet. Een cruciale periode. Komt ie:

 

ps

In juni 2016 hoop ik af te studeren voor mijn master kunsteducatie en vanaf donderdag 3 maart heb ik dagelijks een gesprek met Piet Mondriaan. Hij is in 1917, het jaar waarin hij Compositie met kleurvlakjes creeërde, 45 jaar oud. Op dat punt in zijn leven spreek ik met hem, via het schilderij Compositie met kleurvlakjes dat in Museum Boymans van Beuningen hangt.

compositiemetkleurvlakjes_pietmondriaan_1917

Het gehele interview lees je hier:

interview_pietmondriaan

Afbeelding 19 mrt

image1

Als je haar maar goed zit.

18 mrt

Dag Cor, wat zie jij er verkreukeld uit. Heb je niet geslapen?

Moge Piet. Toen ik gisteravond laat na ons korte gesprek naar het toilet ging ben ik opgesloten door de bewaking. Heb n nachtje doorgebracht op de koude tegels.

Hahahahaha…..maar wat heb je daar in je hand?

Dat zijn 22 brieven die jij schreef aan je vriendin Willy Wentholt. Je schreef ze tussen 1918 en 1923. Vond ook een foto van je. Zo zag je er dus uit rond 1917:Schermafbeelding 2016-03-18 om 06.41.23

De brieven vormen een belangrijke onderdeel van het prestigieuze meerjarige Mondriaan Editieproject dat het RKD samen met Huygens ING (KNAW) uitvoert. Een ambitieus project, waarin circa 1650 brieven en 70 theoretische en literaire geschriften van jou worden getranscribeerd, geannoteerd, gedigitaliseerd en vertaald in het Engels. Kunstwerken, personen en zaken waarnaar jij in de brieven verwijst, worden in het project wetenschappelijk ontsloten en geïllustreerd met bijvoorbeeld portret- en atelierfoto’s. Hierdoor zal een compleet beeld ontstaan van het kunstenaarschap van jou. Het project heeft een looptijd van circa vijf jaar en zal omstreeks 2020 worden voltooid.

 

Dus dat betekent dat straks iedereen in mijn privé-leven kan neuzen.

Ja inderdaad Piet. Wel jammer is dat jij al Willy’s brieven hebt verbrand. Zoals je volgens mij met al je ontvangen brieven deed.

Inderdaad Cor. Goh. Wat bijzonder. Willy ontmoette ik op dansles in Amsterdam en het klikte meteen. Ze was een lerares Frans uit Amsterdam uit een gegoed milieu. Haar vader ‘Jan Kanon’ was oud-minister van marine.

Ja Piet. En wat ik dan weer weet is dat de liefde uiteindelijk toch stuk liep – jullie bleven voorzover bekend wel goede vrienden. Dit had waarschijnlijk te maken met je terugkeer  in 1919 naar Parijs, waar je ook voor de Eerste Wereldoorlog had gewerkt. Willy had haar baan in Amsterdam en ging niet mee. De in jouw ogen ideale balans die er tussen jullie beiden was in Amsterdam, werd verstoord door je vertrek naar Parijs.

Het is wel heel vreemd om van jou aan de hand van brieven te vernemen hoe mijn leven er na 1917 uit ziet.

Dat kan ik me voorstellen. Ik moest trouwens erg lachen om een opmerking van jou.

Vertel.

In een van jouw brieven maak je een opmerking over het haar van Willy op een foto. Ik zal hem je laten zien. Moet jij zeggen wat je opvalt:

Schermafbeelding 2016-03-18 om 07.12.40

Ik was heel dwingend in mijn opvattingen over hoe de ideale wereld eruit moest zien, het ideale schilderij, de ideale liefde en ook de ideale vrouw. Ik geloof in harmonie, waarbij alle tegenstellingen elkaar in evenwicht houden. Met Willy was er nét niet die perfecte balans. En dat kun je op deze foto goed zien.

Piet ik zie niks.

Echt niet Cor? Kijk nog eens goed.

Nee Piet. Shoot me. Mij valt niets op.

Ook dat plukje haar in de nek niet?

Jezus Piet. Meen je dit? Laat me eens kijken wat je erover schrijft in je brief. Ah hier staat ’t: „Met de foto was ik ook erg blij, ik vind dat die best is, voorzoover een foto dan altijd benaderend is. ’t Eenige… die paar losse haartjes in je hals! De oude kwaal: als je ze bedekt zal je zelf zien dat ’t mooier is.” Jammer dat je haar brieven hebt verbrand Piet. Was eigenlijk wel heel benieuwd hoe ze daar op reageerde.

Tja Cor. Dat zullen we nooit weten. Trouwens Cor. Je moet echt naar de kapper. Ik zie overal losse haartjes.

Je hebt gelijk Piet. Ik zal Marjon vandaag bellen voor een afspraak.

 

ps

In juni 2016 hoop ik af te studeren voor mijn master kunsteducatie en vanaf donderdag 3 maart heb ik dagelijks een gesprek met Piet Mondriaan. Hij is in 1917, het jaar waarin hij Compositie met kleurvlakjes creeërde, 45 jaar oud. Op dat punt in zijn leven spreek ik met hem, via het schilderij Compositie met kleurvlakjes dat in Museum Boymans van Beuningen hangt.

compositiemetkleurvlakjes_pietmondriaan_1917

Het gehele interview lees je hier:

interview_pietmondriaan

 

 

 

 

 

 

Bezoekregeling

17 mrt

Goedenavond Cor. Ik dacht dat je niet meer zou komen.

Piet als ik zeg dat ik elke dag kom, kom ik elke dag. Tot mijn afstuderen.

Maar je mag heus wel een keer overslaan hoor.

Nee Piet. Ik kom elke dag even langs.

Nou goed dan. Fijn.

Zeker.

 

 

ps

In juni 2016 hoop ik af te studeren voor mijn master kunsteducatie en vanaf donderdag 3 maart heb ik dagelijks een gesprek met Piet Mondriaan. Hij is in 1917, het jaar waarin hij Compositie met kleurvlakjes creeërde, 45 jaar oud. Op dat punt in zijn leven spreek ik met hem, via het schilderij Compositie met kleurvlakjes dat in Museum Boymans van Beuningen hangt.

compositiemetkleurvlakjes_pietmondriaan_1917

Het gehele interview lees je hier:

interview_pietmondriaan

 

 

Kijken doe je met je oren.

16 mrt

Schermafbeelding 2016-03-16 om 10.37.34.png

Moge Piet.

Moge Cor. Wat heb je daar in je hand?

Ah.Dat is een Schalks test modelletje.

Vertel.

We begeleiden een groep jongeren van veertien tot achttien jaar voor het Dordrechts museum.  Samen met het team helpen we ze ideeën te bedenken en maken voor de tentoonstelling over Godefridus Schalcken (1643-1706).

Ah Schalken! Een van de verborgen geniën van de Hollandse schilderkunst. Hij kan worden beschouwd als één van de belangrijkste Hollandse schilders uit de late 17de eeuw. In zijn eigen tijd was hij een zeer succesvol portret- en genreschilder en genoot internationale roem, vooral met zijn verleidelijke, soms zelfs erotische voorstellingen bij kaarslicht.

Ja inderdaad. Jij kent hem. Maar lang niet iedereen:


<p><a href=”https://vimeo.com/153893636″>Wie is Schalcken?</a> from <a href=”https://vimeo.com/user5981317″>Dordrechts Museum</a> on <a href=”https://vimeo.com”>Vimeo</a&gt;.</p>

Enfin. De jongeren hebben allerlei ideeën bedacht om het werk, de tijd en de schilder tot leven te wekken. Met veel humor.

Maar wat heb jij daar dan?

Toen we vorige week een bespreking hadden met de jongeren kwam het idee op tafel om de suppoosten te laten fluiten naar aantrekkelijke bezoekers en toen bedacht ik me dat ik daar een leuk apparaatje voor had.  Handig voor diegene die niet zo goed kunnen fluiten. Ooit gekregen van vriendin Anna-Maria. En toen ik het gisteren opzocht bleken de batterijen leeg.

Wat jammer. Dus het werkt niet?

Jawel Piet. Drie nieuwe batterijtjes en hij fluit weer als nieuw. Maar stel je nu eens voor dat dit aan de muur hangt in het museum en je uitgenodigd wordt om er op te drukken. Hoe bepalend is het geluid voor wat je meekrijgt van wat je ziet.

Nou Cor. Laat zien dan. Uhhhh horen.

Zeg Cor, zou je ook niet zoiets voor mij kunnen maken? Stel je nou eens voor dat achter een elk van de dertig rechthoekjes van dit werk een ander verhaal zit?

Piet! Wat een goed idee! En hoe zou je die willen categoriseren?

Wat dacht je van Blauw voor ‘De Wereld’, Rood voor ‘Mijn leven’ en Geel voor ‘Mijn Werk’.

Klinkt goed Piet. Het zou een mooi level zijn voor een spel. Je drukt op een kleur, krijgt een verhaal te horen en daarna word je een vraag gesteld. Als het antwoord goed is verdwijnt het rechthoekje. Als er geen rechthoekje meer over is heb je het level gehaald en mag je zelf een Mondriaan maken.

En hoe zou je dat doen dan, een Mondriaan maken.

Daar heb ik wel een idee voor Piet. Laat ik je morgen zien……en horen.

Tot morgen dan maar weer Cor.

ps

In juni 2016 hoop ik af te studeren voor mijn master kunsteducatie en vanaf donderdag 3 maart heb ik dagelijks een gesprek met Piet Mondriaan. Hij is in 1917, het jaar waarin hij Compositie met kleurvlakjes creeërde, 45 jaar oud. Op dat punt in zijn leven spreek ik met hem, via het schilderij Compositie met kleurvlakjes dat in Museum Boymans van Beuningen hangt.

compositiemetkleurvlakjes_pietmondriaan_1917

Het gehele interview lees je hier:

interview_pietmondriaan